حقایقی زیبا در باب مرگ: نگاهی به فیلم چشمه

66
8366

چشمه (The Fountain) آخرین ساخته فیلم ساز شهیر آمریکایی دارن آرونوفسکی(Darren Aronofsky) است که در سال ۲۰۰۶ و بعد از حدود شش سال زمان که صرف ساخته شدنش گردید به نمایش در آمد. فیلم از سه داستان تو در تو تشکیل شده است که در انتها به هم می پیوندند. با هم نگاهی می اندازیم به این اثر بی نظیر که بعد از مدتها لذت تماشای یک فیلم خوب را به من بخشید.

اگر کسی را عاشقانه دوست دارید به تماشای این فیلم ننشینید. این توصیه دلسوزانه را همین ابتدا بیان می کنم زیرا ایمان دارم اثرات تماشای این فیلم برای کسانی که عزیزی دارند و یا از آن بدتر عزیزی را از دست داده اند تا مدتها بر جای خواهد ماند. فیلمی که بی شک در ۹۵ دقیقه زمانش بارها اشک را بر گونه های بیننده حساس جاری خواهد ساخت.

The Fountain Movie

فیلم با داستان یک شوالیه قرن شانزدهمی اسپانیایی به نام توماس (هیو جکمن) آغاز می شود. او در جنگلهای محل زندگی مایا ها سرگردان است تا شیره افسانه ای درخت حیات را برای ملکه اش (راشل وایز) بیابد.
داستان دوم و اصلی به زندگی دکتر تام کرئو (باز هم با بازی هیو جکمن) می پردازد که دیوانه وار به دنبال درمانی برای سرطان می گردد تا همسر دلبندش(ایز، با بازی  راشل وایز) را از مرگ نجات دهد.
در داستان سوم که پانصد سال بعد روایت می شود و بسیار سورئالیستی است تام را دنبال می کنیم که در فضا روان است ، شناور بر جزیره کوچکی که تنها درختی کهنسال در آن وجود دارد. آنها به سمت یک سحابی عازمند که زمانی (ایز) از آن به عنوان مکان آرامش سخن گفته بود.

The Fountain Movie Poster

بله، داستان فیلم قدری عجیب به نظر می رسد اما پرداخت فیلم و بازیهای هنرمندان به قدری جذاب از کار در آمده که برای لحظه ای نمی توانی تصور کنی با یک داستان ساختگی که توسط خود (آرونوفسکی) هم نوشته شده مواجه هستید.

شاید اگر بخواهم تم اصلی فیلم را به صورت کوتاه بیان کنم این باشد که:
انسان قرنهاست که در افسانه یا واقعیت به دنبال راهی برای پیشگیری از مرگ بوده و هست(جایی از فیلم دکتر تام می گوید: مرگ هم یک بیماری است. پس حتما درمانی دارد و من آن را پیدا خواهم کرد) اما آیا خود مرگ به تنهایی به عنوان تولدی دوباره، زیبا نیست.
راستش باید بگویم بعد از دیدن تصویری که این فیلم از مرگ و زندگی پس از آن ارائه می دهد می توان با آسودگی بیشتری به مرگ اندیشید(آسودگی که هیچ وقت نتوانستم از مرور دوباره و چند باره کتابهای دینی و موعظه هایی که سالها برایمان گفته اند و درس داده اند کسب کنم!)

شش سال زمان برای ساخت یک فیلم زمان کمی نیست اما بعد از دیدن فیلم ، باید اعتراف کرد کهآرونوفسکی فیلمی از هر جهت عالی ساخته است. بازی بازیگران و تکنولوژی عظیم به کار رفته در فیلم همه و همه در به باور رساندن بیننده دست به دست هم داده اند. به اینها اضافه کنید موسیقی جالب و شاید کم نظیر فیلم (اثر کلینت منسل) را که خود سرچشمه بحث هایی بوده است.

راستش بعد از دیدن فیلم گشتی در اینترنت زدم تا شاید بتوانم نظر دیگر بینندگان فیلم را بخوانم اما در سایتهای فارسی زبان تقریبا هیچ اشاره ای به این شاهکار هنری نشده بود. بر خود لازم می دانم تماشای این اثر هنری زیبا را به همه دوستانم توصیه کنم.

66 دیدگاه

  1. همیشه از موزیک این فیلم می ترسیدم اخه موزیکشو تو مستند هور گوش داده بودم اتفاقی او ماهواره دیدم این فیلمو نشون میده با موزیکی که برام از قبل اشنا بود و شنیدنش یه خورده ترسناک بود برام نشستم فیلمو تا اخر دیدم فیلم تمام شد مغزه منم هن هنگ کرده بود تاثیر فوق العاده موزیک رو خودم احساس کردم طوری شد شب خوابیدم تو خواب صدای موزیکشو می شنیدم یعنی اون شب من کابوس وحشتناکی دیدم صبج بیدار شدم رفتم موزیکو دانلود کردم یه جوری باهاش کنار اومدم..این فیلمش فوق العاده تخیلی هیجان انگیز موزیک فیلم هم وادارت می کنه فیلمو دنبال کنی

  2. این فیلم ویژگی خوبی که داره اینه که همون مسیر بصیرت و جستجو رو نشون میده این دغدغه خیلی کارگردانا و نویسنده ها بوده ولی با موسیقی دارماتیکی که دائم همراه فیلم هست همدردی و مدارا رو داره القا میکنه .خب اینم در نظر داشته باشیم که تو همه ادیان و طریقت ها همه میخان استعلا و بعد متعالی بودن رو تجربه کنند و فیلم هم در آخر اینو اما با برداشت خودش داره نشون میده .. فیلمش خوب بود

  3. محمد آقا راست میگن ولی نباید این رو هم فراموش کرد که سینمای هالیوود هیچ کدام از فیلم هایش بدون معنی دربازه سکولار و فراماسونری نیست ولی از یک نظر هم با ادیان الهی به قول شما تطابق دارد آن هم میل انسان به جاودانگی است انسانی که از افولت بیزار است و نمیخواهد که عزیزانش هم افولی باشد،من خودم این فیلم راندیدم ولی براساس نظریات شما دوستان و تشویق بعضی از دوستانم میل به دیدن این فیلم را دارم.
    با تشکر از شما…

  4. سلام
    یه سوال برام پیش اومده. اینکه در نقدتون گفتید داستان سوممربوط به ۵۰۰ سال بعد میشه رو چطور نتیجه گرقتید. من بعد از ۴، ۵ بار دیدن فیلم بازهم فکر میکنم این داستان سوم داره بعد روحانی شوالیه داستان اول و دکتر داستان دوم را نشون میده و رسیدن به کمال انسانی را در دو زمان مختلف و به دو راه مختلف نشون میده. در دین خودمون داریم که به تعداد اننسانها، راه برای رسیدن به کمال ۰خدا) هست؟
    با تشکر

  5. فیلم خیلی قشنگی بود ولی تعلق داشتن به فرقه یا مکتب، شخص رو به این سمت وا میداره که در موردش فیلمی بسازه یا اطلاع رسانی ای انجام بده، اینکه چه فرقه یا مکتبیه خودتون تحلیل کنین.

  6. فیلم محتواش خیلی عالی بود اکثرا بیننده ها نمیتونن با یکی دوبار دیدن این فیلمو نقد کنن من تو نت خیلی از نقدارو خوندم…این فیلم داستان فردی رو که با یک درخته رو با مفهموم عادی نمیگه وگرنه نیازی نیست که اونم داخل ی حباب گیر کرده باش…
    یا بعضی وقتا که پیوستگی بین مرد تو بین ستارگان با مرد حال که جلوی کامپیوترش نشسته و ب یه نقطه سیاه رنگ نگاه میکنه بیانگر سبک خاصیه…
    ممنون

  7. شايد كمي خنده دار باشه اما الان 2 سال است كه بعد از ديدن اين فيلم زندگيم دگرگون شده
    بنده ادعاي در مورد نقد فيلم ندارم و از فيلم دفاع نميكنم اما فيلم ها و شاهكارهاي بسياري رو ديدم شايد اغراق باشه اما اين فيلم در آينده شناخته خواهد شد و مفهوم اين فيلم واقعيت ديروز امروز و فرداي بشر است
    بشري كه در عين ظاهر آرامش تشنه حقيقت و ناشناخته هاست
    عمري جاودانه ميخواهد و عشقي بي پايان
    مطمئنن از دوستاني كه گرفتار ظواهر دنياي مدرن شدن و سينماي مدرن رو ميپسندند دركش سخت باشه اما واقعيت همچنان برجاي خود هست و آن ذات جستجوگر انسانيست

    • شاید به جرات بتونم بگم که فانتین بهترین فیلمی هست که تا به حال دیدم! در این حد که هیچ وقت از دیدن این فیلم سیر نمی شم، با فضا سازی های فوق العادش کاملا انسان رو با خودش می بره، به چالش میشکه، درگیر میکنه، مسائلی رو برای آدم پیش میاره که تو روزمره کمتر بهش توجه میکنه البته با یه تفکر و دیدگاه جدید. من این فیلم رو به خیلی ها توصیه کردم ولی جالب توجه اینه که خیلی ها بعد بهم گفتن که چقدر فیلم گنگی بود و چیزی ازش نفهمیدن ولی بعد از این که فیلم رو تحلیل کردم براشون و دوباره دیدن مثل تمام کسایی که این فیلم رو درک کردن مسحورش شدن ! من با نظر احمد و محمد کاملا موافقم، فانتین شاهکاریه که سال ها بعد کشف خواهد شد…
      البته از لحاظ نماد گرایی هم بحث مفصلی میشه دربارش کرد ولی به نظر من در کل درون مایه فیلم حول عرفان کابالا و نخوردن نان شرمساری و اتکای به انسان و تلاش و مبارزه انسان برای رسیدن به جاودانگی و تلمیح به داستان هرم برج بابل و … میچرخه.

  8. در جواب دوستی عزیزی که فیلم رو خالی از نماد و بعضا چرند توصیف کردن باید بگم سکانس به سکانس این فیلم نماد گرایانه و با مفاهیم عمیقی که ما هر روز داریم باهاشون دست و پنجه نرم می کنیم گره خوردن. اما فکر می کنم ضعف شما در تحلیل فیلم ، ناشی از دیدن فیلم های کاملا پوچ و بیمعنایی است که تنها مجموعه ای از اتفاقات روتین و اکثرا اکشنی رو شامل میشه که کاملا خالی از معناو مفهومه و متاسفانه این روز ها به شدت جای هنر اصیل و معناگرایانه فیلم سازی رو گرفته نشات میگیره.
    در جواب دوست عزیزی که فیلم رو از دید مسایل فراماسونری بررسی کردن هم باید بگم این درست نیست که همیشه بخایم این چنین آثاری رو مستقیما هدفدار تلقی کنیم البته قطعا سخن شما در جایی هم کاملا صحیحه ولی به شخصه این فیلم رو با نگاهی کاملا بی طرف دیدم و به شدت لذت بردم. انتقال مفاهیم و نمادگرایی به طرز بی نظیری هنرمندانه انجام شدن و کاملا برای درک اونها یک ذهن مشتاق و آشنا به این سبک فیلم سازی رو می طلبه.
    و دیگر اینکه باید بگم به شخصه تطابق های زیادی رو در داستان فیلم و دین خودمون دیدم. برای مثال یکی از پیام های اصلی فیلم رو این چنین برداشت کردم که راه رسیدن به جاودانگی ابدی فنای در راه معشوق است که این معشوق رو به صورت نمادگرایانه در قالب یک معشوقه ی انسانی در فیلم نشون میده ولی معشوق اصلی در واقع همون خداست که در عرفان به این حالت اوج ازخود گذشتگی در راه حق فنا فی الله شدن گفته میشه. و همینطور نماد ها و بحث های دیگه که مرگ رو شروع زندگی دوباره و آغازگر اصلی حیات جاودانه میدونن.
    در نهایت هم موسیقی بینظیر دیگر از کلینت منسل که روحی دوباره به فیلم میبخشه زیبایی کار رو دوچندان میکنه.
    امیدوارم با دیدی باز و بیطرف این فیلم رو نگاه کنید و حتما چندین با این اثر رو به دقت ببینید تا زمانیکه خودتون پی به حقیقت این اثر هنری ببرین.

    • فکر کنم بهترین فیلمی بود که من دیدم
      ما ایرانی ها متاسفانه ۲۰۰ سال عقبیم
      من این فیلم شاید بیش تر از ۱۰ با دیدم
      واقعا سازنده ی این فیلم وقتی داشته فیلم رو می ساخته خودشو از این دنیا جدا کرده
      اینقد جذابه که ادم نمیدونه محو کدوم قسمتش بشه
      من تعجب می کنم چطور بعضی ها میان بدون هیچ بینشی این فیلم رو مزخرف می دونن
      من به این ادمه می گم ادم کوچولو . البته داستان با انچه که در بالا توصیف شد متفاوته و خیلی خیلی عمیقه و داری چندین لایه نقد می باشه
      دید سیاهی که بر چشمان ما ایرانی ها کشیده شده هیج وقت روشن نمی شه

  9. فیلم عالیه و بیشتر باید با چشم دید نه با گوش!!یعنی نباید منتظر یه دیالوگ سنگین بود,مطمئنا محو تماشای اون میشید و موسیقیش رو که دیگه جای حرف نداره!!!!!!
    سمبولیسم پرداخته شده اما به جای اینکه درش دنبال تناقضات با باورهاتون بگردین باید با ذهن باز به تماشاش بشینین و ((((قضاوت)))) نکنین خواهشا
    هالیوود هم یه صنعت ازاد فیلم سازیه با فیلمنامه های ازاد,بنابراین هر کسی نمیتونه استفاده از نمادها,اشاره به مکتب ها و یا ایده ها و ……منع کنه/گرچه نقدش رواست

  10. سلام. نمیخواستم نظر بدم. چون در این حد نیستم. ولی یک چیزو مطمئنم، این فیلم از اون فیلمایی هست که در اینده کشف میشه… مثل fight club اثر دوید فینچر که اولش یک شکست بود…

  11. به دوستانی که از فیلم و درونمایه اون انتقاد کردن باید بگم چون فکرتون مریضه بحثای مذهبی رو مخلوط این فیلم کردین. با اینکه مطالب زیادی در رابطه با یهودیت و فراماسونری خوندم ولی نذاشتم دانسته هام به تماشای فیلم به این زیبایی لطمه بزنن. روحتون رو آزاد کنین

  12. داستان فیلم علاوه بر پیچیدگیش و استفاده از نمادهای مذهبی به طرز ظریفی اعتقادات یهودی وصهیون رو بیان میکرد(مانند اکثر فیلمهای هالیوودی) خنجری که با اون به پهلوی حضرت عیسی زده شد و در فیلمهای دیگر مانند کنستانتین و … از اون خنجر به عنوان تنها راه سعادت و راهگشای بشر یاد میشه و درختی که در تمام فیلمهایی با درون مایه یهود و کابالاییسم مانند آواتار و …. به عنوان درخت زندگی یاد میشه وسعادت بشر رو در رسیدن به این درخت میدونن وهمین قضیه سورئالیسمی فیلم که در ماتریکس و .. وجود داره و اگر کسی در این حیطه مطالعه کرده باشه خیلی از المانهای دیگر که به این مسئله اشاره دارد رو میتونه در این فیلم پیدا کنه.کلا این فیلمها میخوان به انسان تلقین کنند که دنیا این چیزی نیست که ما میبینیم و اگر حدودی که برامون تعیین شده رو کنار بزنیم به ابدیت میرسیم حتی اگر این حدود از طرف خدا تعریف شده باشه و این همون نظم نوین جهانیه که فرقه فراماسون به دنبالشه.
    اگر سریال arrival رو دیده باشید که اتفاقا از موسیقی این فیلم استفاده کرده به این واقعیت پی میبرید
    http://wakeupproject.com/
    و در جواب اون دوستمون که گفتند از اموخته های دینی ما بهتر مرگ رو بیان کرده باید بگم این فیلم میگه برای همه مرگ خیلی اسونه ولی دین ما میگه برای انسان خوب مرگ آسونه در غیر این صورت مرگ سخت ترین چیز عالم است و حقیقت امر هم همینه چون در غیر این صورت دنیا بر اساس بی عدالتی ساخته شده که این غیر منطقی است

  13. فیلم فوق العاده است .خیلی حرف برای گفتن داشت. ازدنیاهای مجازی / زیبایی مرگ / تونل ورود به دنیای بعد که فقط با مردن میشه از این تونل گذشت و از اون مهمتر حلقه بود که به شوالیه وتام امید و باور و ایمان میداد. کاش میتونستم بانویسنده فیلم صحبت کنم. مطمئنم که داستانش تخیلی نیست.

  14. چرندترين اثر دارن آرنوفسكي٠٠٠يه فيلم بي مايه كه با موسيقي به هم چسبوندنش….ضعف در شخصيت پردازي و ضعف در روايت داستان….فقط چون ساختار اپيزوديك مد شده كارش گرفته بود…در ضمن جناب نويسنده جز به زبان سمبل نميشه به مسايل وراي حس مادي پرداخت٠٠٠پرداخت ماورا به شكل مستقيم يعني چرند

  15. سلام.در ابتدا خیلی ممنونم که در مورد این فیلم کم نظیر صحبت کردین.من این فیلم رو خیلی دوست دارم و جزو محدود فیلم هایی هست که هیچوقت از دیدن دوباره و چندبارش خسته نمیشم.موسیقی بی نظیر این فیلم واقعا تامل برانگیزه و خیلی به فیلم میاد.بازم ممنونم.

  16. نهایت استفاده از هنر وتفکر
    هنری بی نظیر در تلاقی سه محور داستان
    ارزش واقعی یک فیلم که همان وادار کردن مخاطب به فکر کردن
    تاثیرگذارتر از هر سخن مذهبی درباره زندگی و مرگ

ارسال یک پاسخ